Πόντος και Αριστερά

……. 'μώ τον νόμο σ' !

-Ποιοί ιστορικοί θα γράψουν την Ιστορία μας;

Ένα εξαιρετικό άρθρο αλιεύσαμε μόλις πρόσφατα, στο διαδικτυακό πέλαγος και σας το προσφέρουμε….

—————————————————————————————————————————————————-

Ποιοί ιστορικοί θα γράψουν την Ιστορία μας;

 

 

του Κυριάκου Παπαδόπουλου,
μαθηματικού (PhD, M.Sc., M.Sc., B.Sc.).
Ἀντὶ Προλόγου
 
Στὶς 19/11/2012, στὸ μπλὸγκ «Ἰνφογνώμων΄΄, διάβασα ἀναδημοσίευση ἄρθρου τοῦ κ. Κωνσταντίνου Χολέβα (τὸν ὁποῖο ἐκτιμῶ καὶ σέβομαι) στὴν Κυριακάτικη «Δημοκρατία», μὲ τίτλο «ΠΟΙΟΙ ΙΣΤΟΡΙΚΟΙ ΘΑ ΓΡΑΨΟΥΝ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΑΣ΄΄. Στὸ ἄρθρο αὐτὸ ἐπαινεῖται ὁ νῦν Ὑπουργὸς Παιδείας καὶ Θρησκευμάτων, Πολιτισμοῦ καὶ Ἀθλητισμοῦ, διότι μὲ »ἐπιμονὴ φρόντισε νὰ τυπωθεῖ καὶ νὰ διανεμηθεῖ  φέτος στὴν ΣΤ΄ Δημοτικοῦ τὸ νέο βιβλίο Ἱστορίας, τὸ ὁποῖο ἔχει πολὺ λιγότερες ἀδυναμίες, βασίζεται στὶς ἱστορικὲς πηγὲς καὶ σέβεται τὴν ἐθνικὴ μας ἀξιοπρέπεια» (sic). Μὲ τὸ παρὸν ἄρθρο δὲν θὰ ὑπερασπιστῶ οὔτε στὸ ἐλάχιστο τὴν κ. Ρεπούση, τὴν ὁποία κατηγορεῖ ὁ κ. Χολέβας γιὰ «συνωστισμένη λογική΄΄. Κρατώντας ἴσες ἀποστάσεις ἀπὸ ἕναν ἀρθρογράφο ποὺ σπούδασε πολιτικὲς ἐπιστῆμες, καὶ μιὰ πανεπιστημιακὸ ποὺ πολιτεύεται καὶ ἐντρύφησε στὴν Ἱστορία καὶ, κυρίως, στὴν παιδαγωγικὴ τῆς Ἱστορίας, θαρρῶ πὼς ἕνας νέος ἐρευνητὴς στὰ θεωρητικὰ μαθηματικὰ ἔχει ἐξ ἴσου τὸ δικαίωμα νὰ ἐκφέρει τὴν ἄποψή του ἐπὶ τοῦ θέματος, ὅπως ἔχει ἐξάλλου καὶ κάθε συμπολίτης.
.
Μιὰ ἄποψη ποὺ οὔτε θέλει νὰ καλύψει τὰ ἀτοπήματα τῆς κ. Ρεπούση, σὲ σχέση μὲ τὴν περιγραφὴ τῆς Μικρασιατικῆς Καταστροφῆς τόσο στὸ βιβλίο τῆς ΣΤ΄ δημοτικοῦ ὅσο καὶ στὸν δημόσιο λόγο της, οὔτε βέβαια θὰ ὑπερασπιστεῖ τὶς σὲ μεγάλο βαθμὸ ὑπεραπλουστεύσεις τοῦ κ. Χολέβα ὅταν ἀναφέρεται σὲ ἱστορικὰ θέματα. Θὰ πρέπει νὰ διαχωρίσουμε τὶς ἀπόψεις σὲ δύο κατηγορίες: στὶς προσωπικὲς καὶ στὶς ἐπιστημονικές: τὸ παρὸν ἄρθρο θέτει σὰν στόχο νὰ σχολιάσει τὴν σύγχυση ποὺ παρατηρεῖται σὲ σχέση μὲ τὸ τὶ εἶναι ἐπιστημονικὴ ἄποψη καὶ τὶ προσωπική.
 .
Ὁ κ. Χολέβας ὑποστηρίζει, στὸ προαναφερθέν του ἄρθρο, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς «ἐπέπληξε΄΄ τὴν κ. Ρεπούση, καὶ μάλιστα μὲ ἐπιχειρήματα, σὲ συζήτηση στὸ Κοινοβούλιο, γιὰ τὶς «ἐμμονές της σὲ ὅσα γράφει καὶ λέγει περὶ τῆς ἑλληνικῆς Ἱστορίας΄΄, ἐνῶ ἐνοχλήθηκε ἀπὸ τηλεοπτικὴ παρέμβαση τῆς βουλευτοῦ ὅπου διατύπωσε τὴν ἄποψη «Ἄς ἀφήσουμε στοὺς Ἱστορικοὺς νὰ γράψουν τὴν Ἱστορία΄΄. Δική μου ἄποψη εἶναι ὅτι βρισκόμαστε θεατὲς σὲ μιὰ σύγκρουση τῶν ἄκρων: μιᾶς πολιτευόμενης ἱστορικοῦ ποὺ φαίνεται νὰ μὴν διαχωρίζει μερικὲς φορὲς τὶς πολιτικές της θέσεις ἀπὸ τὴν ἀντίληψή της γιὰ τὰ ἱστορικὰ γεγονότα κι ἑνὸς ἀρθρογράφου τοῦ ὁποίου ὁ λόγος φιλοδοξεῖ νὰ ἐρμηνεύσει τὰ ἱστορικὰ πράγματα ἀπὸ ἐπιστημονικὴ σκοπιά, χωρὶς ὡστόσο νὰ πληροῦνται τὰ ἀπαραίτητα κριτήρια.
.
Ἐπιστημονικὴ Κρίση    vs    Ἀρθρογραφία Γνώμης
.
Τὸ ἔργο τῆς κ. Ρεπούση ἔχει κριθεῖ, κι ἐξακολουθεῖ νὰ κρίνεται ἀπὸ τὴν ἐπιστημονικὴ Κοινότητα. Τὸ ὅτι μέρος τοῦ ἔργου αὐτοῦ ἔχει λάβει ἀρνητικὴ κριτικὴ εἶναι θετικό: εἶναι μέσα στὸ παιγνίδι τῆς Ἐπιστήμης νὰ κρίνεται διαρκῶς τὸ ἐπιστημονικὸ σύγγραμμα, εἴτε ἀφορὰ στὴν ἔρευνα εἴτε στὴν διδασκαλία μιᾶς ἐπιστήμης. Αὐτὸ εἶναι ποὺ διακρίνει τοὺς συνεπεῖς κι ἐπιμελεῖς ἐπιστήμονες: ἕνα ἐπιστημονικὸ σύγγραμμα ἐκτίθεται μέσω ἑνὸς διεθνῶς ἀναγνωρισμένου ἐπιστημονικοῦ περιοδικοῦ ἢ μιᾶς μονογραφίας: ὑφίσταται κριτικὴ (reference) ἀπὸ ἀνώνυμους κριτὲς καὶ ἐπανεξετάσεις (reviews) ἀπὸ κοφυφαίους ἐπιστήμονες τοῦ ἀντικειμένου. Δὲν εἶναι καὶ λίγες οἱ φορὲς ὅπου μιὰ ἐπανεξέταση ἀποκαλύπτει κενὰ καὶ λάθη σὲ ἤδη δημοσιευμένο ἐπιστημονικὸ πόνημα: τὸ σημαντικὸ εἶναι ὅτι ἡ ἐπιστημονικὴ ἐργασία δημοσιεύεται κι ἐκτίθεται διαρκῶς στοὺς μὲτρ τοῦ ἀντικειμένου, παγκοσμίως. Αὐτὸ ἐλαχιστοποιεῖ ἀπὸ τὴν μιὰ τὴν πιθανότητα λογικῶν σφαλμάτων καὶ δίνει τὴν εὐκαιρία, ἀπὸ τὴν ἄλλη, σὲ σπουδαία συγγράμματα νὰ ξεπερνοῦν τὰ δυσκολότερα «τὲστ ἀντοχῆς΄΄, καὶ νὰ ἐπιβιώνουν καὶ νὰ ἐδραιώνονται στὸν χρόνο. Καὶ ὅμως, οὔτε καὶ οἱ σπουδαιότεροι ἐπιστήμονες, μὲ τὰ συγγράμματα-τομές τους, δὲν λαμβάνουν χάρη ἀπὸ τὴν διεθνὴ ἐπιστημονικὴ κοινότητα. Γιὰ παράδειγμα, ὁ Στήβεν Ράνσιμαν ἔχει ἐδραιωθεῖ ὡς ἕνα κορυφαῖο ὄνομα, παγκοσμίως, στὸν τομέα τῆς Μεσαιωνολογίας.
.
Ἡ συνεισφορά του στὴν καλύτερη κατανόηση γιὰ τὸν πραγματικὸ ρόλο τῶν Σταυροφοριῶν ἦταν τεράστια: ἦλθε, μετὰ ἀπὸ αἰώνες προκατάληψης καὶ στερεοτύπων, νὰ ἀποκαλύψει ὅτι οἱ Σταυροφόροι τοῦ Φράγκου Πάπα δὲν ὑπηρετούσαν τόσο εὐγενεῖς στόχους, ὅσο πίστευε ὁ κόσμος στὴν ἐκφραγκισμένη πολιτιστικὰ Δύση. Ἀπὸ τὴν ἄλλη, ὁ ἴδιος ὁ Ράνσιμαν ἔχει πληθώρα λαθῶν στὰ συγγράμματά του. Ἕνα σημαντικό του λάθος, γιὰ παράδειγμα, εἶναι καὶ τὸ ὅτι στὸ κείμενό του περὶ τῆς τελικῆς Ἀλώσεως τῆς Κωνσταντινούπολης [1] στηρίζει σημαντικὸ μέρος τῆς περιγραφῆς τῶν μαχῶν στὸ CroniconMaius τοῦ Μακαρίου Μελισσηνοῦ/Μελισσουργοῦ, γνωστοῦ πλαστογράφου τοῦ 16ου αἰώνα, στὸν ὁποῖο δόθηκε καὶ τὸ προσωνύμιο Ψευδο-(Σ)φραντζής. Αὐτὴ καὶ μόνον ἡ ἀδυναμία, καθιστὰ τὸ σύγγραμμα αὐτὸ ἕνα ἐξαιρετικὸ λογοτεχνικὸ κείμενο, μὰ ὅχι πιὰ ἐπιστημονικὸ πόνημα τῆς πρώτης γραμμῆς.
.
Κρίσιμα Ἐρωτήματα καὶ Πρόχειρα Συμπεράσματα
.
Θὰ διατυπώσω μερικὰ ἐρωτήματα, πρὸς τὸν ἀναγνώστη ποὺ ἐπιθυμεῖ νὰ συνάγει νηφάλια τὰ δικά του συμπεράσματα ἐπὶ τοῦ θέματος, χωρὶς συναισθηματικὴ φόρτιση, καὶ δίχως ἡ ἀντίθετη ἄποψη νὰ θεωρεῖται ἐχθρική. Ἐπιθυμοῦμε νὰ γνωρίζουμε τὴν ἱστορικὴ ἀλήθεια ἤ προτιμοῦμε νὰ ζοῦμε ἀποκλειστικὰ μὲ μυθοπλασίες καὶ θρύλους; Εἶναι σωστὸ ὁ θρύλος νὰ ἐπιβάλλεται στὴν ἐπιστημονικὴ ἔρευνα; Εἶναι σωστὸ ἡ ἐπιστημονικὴ ἔρευνα νὰ ἔχει τὰ χέρια της δεμένα, γιὰ νὰ μὴν προσβάλλει τὸν θρύλο; Τέλος, καὶ ἄν ἀκόμη συμφωνήσουμε τὰ παιδιά μας νὰ διδάσκονται τὶς μυθοπλασίες ἐπισήμως ἀπὸ τὸ σχολεῖο, δὲν πρέπει κάποια στιγμὴ νὰ ἀρχίσουν νὰ ἀποκτοῦν καὶ κριτικὴ σκέψη;
Πάντως ἀπὸ τὴν πλευρά μου θεωρῶ ἄστοχο, ἀπὸ μέρους τοῦ ἀρθρογράφου, νὰ ἀσκήσει κριτικὴ στὴν κ. Ρεπούση γιὰ πράγματα ποὺ εἰπώθηκαν σὲ συνεδρίαση στὸ Κοινοβούλιο, σὰν νὰ πρόκειται γιὰ ἐπιστημονικὴ συζήτηση σὲ συνέδριο. Μιὰ σωστὴ ἐπιστημονικὴ κρίση/ἐπανεξέταση θὰ ἐξέθετε ἀναλυτικὰ τὶς ἀδυναμίες τῶν ἐπιχειρημάτων τῆς κ. Ρεπούση, μὲ τεκμηριωμένο λόγο καὶ ἀντίστοιχη βιβλιογραφία, καὶ ὅχι ἀπὸ πολιτικό, μὲ ἄκρως κομματικὴ ὑφή, διάλογο στὴν Βουλή.
.
Ὅταν ὁ Φορτισμένος Συναισθηματικὰ Λόγος ὑποκαθιστὰ τὴν Ἐπιστημονικὴ Τεκμηρίωση
.
Σὲ αὐτὸ τὸ σημεῖο θὰ ἀντιπαραβάλλω ἄρθρα γνώμης, μὲ ἐπιστημονικὰ κείμενα ποὺ πραγματεύονται τὸ ἴδιο θέμα, γιὰ νὰ ὑπογραμμίσω τοὺς κινδύνους ποὺ ἐγκυμονοῦνται ὅταν συγχέονται οἱ δύο διαφορετικοὶ τρόποι γραφῆς.
Στὸ ἄρθρο του «Ἡ Ἀνιστόρητη Ἱστορία τοῦ 1821΄΄ (Φεβρουάριος 2011), τὸ ὁποῖο ἐμφανίζεται σὲ πολλοὺς ἱστοτόπους στὴν μπλογκόσφαιρα, ὁ κ. Χολέβας ἀναφέρεται στὸν «τελευταῖο λόγο΄΄ τοῦ Κωνσταντίνου Παλαιολόγου. Ὁ λόγος αὐτός, σύμφωνα μὲ τοὺς εἰδικοὺς μελετητὲς τῆς περιόδου, εἶναι παρμένος ἀπὸ πλαστογραφημένο κείμενο καὶ ἡ ἐπιστημονικὴ κοινότητα ἔρχεται νὰ ὑποστηρίξει ὅτι δὲν ὑπάρχει κανένα ἱστορικὸ στοιχεῖο ποὺ νὰ ἀποδεικνύει τὴν ὕπαρξη τέτοιου κειμένου (βλέπε [2], [3] καὶ [4]).
.
Ἐπίσης, στὴν περίπτωση τοῦ Ῥωμαίου αὐτοκράτορος τῆς Νίκαιας Ἱωάννου Γ΄ Δούκα ἀναφέρεται συχνὰ στὴν ἐπιστολή πρὸς τὸν Φράγκο Πάπα Γρηγόριο Θ΄, ποὺ φέρει τὴν χρονολογία τοῦ 1237 (βλέπε, φερειπεῖν, τὸ ἄρθρο «ὁ Ἅγιος Ἱωάννης Βατάτζης καὶ ἡ Ἑλληνικὴ Συνείδησίς του΄΄). Πέρα ἀπὸ τὸν ἱστορικὸ V. Grumel, ὁ ὁποῖος ὑποστήριξε μὲ ἐργασία του τὴν αὐθεντικότητα τῆς ἐπιστολῆς αὐτῆς, στὰ 1930 [5], ἡ ἱστορικὴ ἐπιστημονικὴ Κοινότητα ἐρευνᾶ ἀκόμη τὸ ἀνοιχτὸ αὐτὸ ζήτημα, διότι τὸ ἀρχαιότερο ἀντίγραφό της χρονολογεῖται στὰ 1757. Δὲν ὑπάρχει καμία κριτικὴ ἐπιστημονικὴ ἔκδοση ἀκόμη ποὺ νὰ ἀναφέρεται σὲ αὐτὴ τὴν ἐπιστολή. Ἔπειτα ἀπὸ ἐπικοινωνία μου μὲ τὸ πρότζεκτ Thesaurus Linguae Graecae (τὸ ὁποῖο δὲν ἔχει συμπεριλάβει τὴν ἐπιστολὴ αὐτὴ στὴν βάση δεδομένων του), ἡ πρόεδρός του μὲ ἐνημέρωσε ὅτι αὐτὸ δὲν θὰ συμβεῖ, μέχρι νὰ ὑπάρξει κριτικὴ ἐπιστημονικὴ ἔκδοση. Σὲ ταυτόχρονη ἐπικοινωνία μου καὶ μὲ τὸν διεθνοῦς φήμης ἱστορικὸ, τὸν εἰδικὸ σὲ θέματα τοῦ βασιλείου τῆς Νικαίας, καθηγητὴ John Langdon, πληροφορήθηκα γιὰ τὰ ἐξῆς σημαντικά. Ὁκαθηγητὴς Langdon μοῦ ἀπάντησε ἄμεσα μὲ μιὰ εὐγενικὴ ἐπιστολή, ἀναφέροντας ὅτι ἡ ἔρευνα τοῦ Grumel ἐστιάζει στὴν σύνταξη καὶ στὴν μορφολογία τῆς ἐν λόγῳ ἐπιστολῆς, χωρὶς νὰ εἰσέρχεται σὲ κάτι βαθύτερο. Ὁ ἴδιος ἀμφιβάλλει γιὰ τὴν γνησιότητά της, καὶ αὐτὸ τὸ συνειδητοποιεῖ κανεῖς ἀπὸ τὴν γλωσσολογικὴ ἀνάλυση τοῦ κειμένου. Μὲ μεγάλη ἀνυπομονησία περιμένει ἡ ἱστορικὴ Κοινότητα τὴν Μονογραφία ποὺ ἐτοιμάζει ὁ καθηγητὴς αὐτός, πάνω στὸν Ἱωάννη Γ΄ Δούκα ὅπου εἶχα τὴν τιμὴ νὰ πληροφορηθῶ ἀπὸ τὸν ἴδιο ὅτι προχωρᾶ σὲ αὐτὴ τὴν ἐργασία «μὲ ἀμείωτη ἔνταση΄΄ (ἀναγνώσματα γιὰ περεταίρω πληροφορίες τὰ [6] καὶ [9]).
.
Τέλος, ἀναφέρεται στὴν «ἑλληνικὴ συνείδηση΄΄ τῶν «Βυζαντινῶν΄΄ (βλέπε, γιὰ παράδειγμα, τὸ ἄρθρο του «Ῥωμανία, Βυζάντιο καὶ Διαχρονικὴ Ἑλληνικότητα΄΄). Ἡ ἐπιχειρηματολογία, σὲ ὅτι ἀφορὰ αὐτὴ τὴν θεματολογία, ὑπεραπλουστεύεται ἐπικίνδυνα κατὰ τὴν γνώμη μου. Ἀναφέρει, φερειπεῖν, ὅτι ὁ προσδιορισμὸς Ῥωμαῖος εἶχε ἀποκλειστικὰ πολιτειακὴ σημασία. Κρατῶ στὰ χέρια μου τὴν μεταπτυχιακὴ διπλωματικὴ ἐργασία τοῦ ἱστορικοῦ Χρήστου Μαλατρᾶ, μὲ τίτλο ``Τὸ Γένος τῶν Ῥωμαίων τὸν 12ο Αἰώνα΄΄ (Πανεπιστήμιο Κρήτης, Τμῆμα Ἱστορίας καὶ Ἀρχαιολογίας, 2008 – βλέπε καὶ [7]), στὸ ὁποῖο ὁ συγγραφέας ξεσκονίζει ὅλα τὰ διασωθέντα κείμενα τοῦ 12ου αἰώνος, ἐρευνώντας τὴν οὐσία καὶ τὴν χρήση τοῦ προσδιορισμοῦ Ῥωμαῖος. Ἡ ἔρευνα αὐτὴ καταλήγει σὲ πάρα πολλὲς ἀναφορὲς στὸ Γένος τῶν Ῥωμαίων, οἱ ὁποῖες δὲν ἔχουν καμία ἀπολύτως σύνδεση μὲ τὴν ὑποταγὴ στὸν Αὐτοκράτορα. Ἀντιθέτως, ἡ ῥωμαϊκὴ ἀποτελεῖ ἐθνοτικὴ ὁμάδα μὲ κοινὰ χαρακτηριστικά, καὶ ἀναφέρεται σὲ ἄτομα μὲ κοινὴ ἐθνοτικὴ καταγωγὴ καὶ τρεῖς βασικὲς συνιστῶσες: τὴν λατινικὴ καὶ ἑλληνιστικὴ (καὶ ὅχι ἀπλὰ ἑλληνικὴ!) Παιδεία, τὴν Ἱουδαιοχριστιανική-Ἀποστολική-Πατερικὴ Παράδοση (αὐτὸ ποὺ ὁνομάζουμε Μία Ἁγία Καθολικὴ καὶ Ἀποστολικὴ Ἐκκλησία, δηλαδὴ τὴν Ὀρθοδοξία μας) καὶ τὴν Αὐτοκρατορικὴ Ῥωμαϊκὴ Κληρονομιά, ἡ ὁποία ἀκόμη καὶ σὲ καιροὺς ἀλώσεων καὶ σκλαβιὰς ἐστιαζόταν στὴν πνευματικὴ καθοδήγηση τοῦ Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως. Αὐτὲς οἱ τρεῖς βασικὲς συνιστῶσες χαρακτηρίζουν τὸν Ῥωμαῖο: σὲ ἄλλους Ῥωμαίους ὑπερίσχυε ἡ μιὰ συνιστώσα, ἔναντι τῶν ἄλλων καὶ σὲ ἄλλους αὐτὲς οἱ συνιστῶσες βρίσκονταν σὲ ἰσορροπία. Ἡ ἀπομόνωση τῆς ἑλληνιστικῆς Παιδείας, γιὰ νὰ στηριχθεῖ ἐπιχειρηματολογικὰ τὸ σύγχρονο ἰδεολόγημα τοῦ Ἑλληνοχριστιανισμοῦ, ἀφορὰ στὴν καθόλα ὑποκειμενικὴ ἀρθρογραφία γνώμης, μὰ ὅχι ἐπιστημονικὰ τεκμηριωμένο λόγο.
.
Κρατικὸς Ἐθνικισμὸς vs. Πολιτισμικῆς Διαφορετικότητας: μιὰ ἀναφορὰ στὸν Θ.Ἰ Ζιάκα
.
Ἀναρωτιέμαι: δὲν θὰ ἦταν πιὸ γόνιμη μιὰ δημόσια συζήτηση γιὰ τὸ τί ἐπέβαλλε τὸ ψευδεπίγραφο «Βυζάντιο΄΄ καὶ ποιὰ ἱστορικὴ πορεία καθιέρωσε τὸ προσωνύμιο «νεο-Ἕλληνας΄΄, ἀπὸ παραδοχές-δόγματα ποὺ στηρίζονται στὰ σαθρὰ θεμέλια τοῦ ἰδεολογήματος τοῦ ἑλληνοχριστιανισμοῦ (ποὺ φέρει τὰ θεμέλιά του ἀπὸ τὴν ἐποχὴ τῆς Βαυαροκρατίας) καὶ δὲν συνεισφέρουν οὔτε στὸ ἐλάχιστο σὲ ἕναν εἰλικρινὴ προβληματισμὸ γιὰ τὴν πολιτιστικὴ ταυτότητα τῶν νεο-Ἑλλήνων;
.
Σήμερα ζοῦμε σὲ ἔθνη-κράτη. Ὁ θεσμὸς τοῦ ἔθνους Κράτους ὅμως ταλανίζεται, κι αὐτὸ ἐπιβάλλει μιὰ νέα καὶ πιὸ ἐπικοδομητικὴ ἀνάγνωση τῶν πηγῶν. Γνωρίζουμε ποιὰ εἶναι ἡ διαφορὰ τοῦ σημερινοῦ Κράτους ἀπὸ τό, φερειπεῖν, Μεσαιωνικό; Γιὰ νὰ γίνει ἀντιληπτὴ αὐτὴ ἡ λεπτὴ διαφορά, ἐπιβάλλεται ἡ σωστὴ ἐρμηνεία καὶ χρήση τοῦ ὅρου ἔθνος.
.
Θὰ ἦταν μεγάλη παράληψη ἀπὸ μέρους μου, ἐὰν δὲν ἀναφερόμουν καὶ στὴν λιτὴ καὶ μεστὴ σὲ νόημα θέση ποὺ ἐξέφρασε ὁ ἀγαπητὸς συγγραφέας καὶ μελετητὴς τῆς Κοινωνιολογίας, κ. Θ.Ἱ. Ζιάκας, μέσω τοῦ ἄρθρου «Συνειρμοὶ μὲ ἀφορμὴ ἕνα ὅνομα΄΄ (Ἀντίφωνο, 24/1/2012). Ὁ κ. Ζιάκας ἀναφέρεται στὸ πρῶτο τεῦχος τοῦ περιοδικοῦ «Ἐλλοπία΄΄, καὶ στὴν εἰσαγωγὴ τοῦ Νίκου Μανίκα στὴν «ἑλληνικὴ οὐτοπία΄΄, ἀπὸ τὴν ὁποία ἔλαβε καὶ τὸν τίτλο του τὸ περιοδικὸ αὐτό. Ὁ κ. Ζιάκας ἐπανῆλθε στὸ ἴδιο θέμα μὲ δεύτερο ἄρθρο «Πρὸς τί ἡ ἀπίστευτη περὶ τὸ ἔθνος σύγχυση΄΄ (Ἀντίφωνο 22/2/2012), μὲ τὴν ἐξαιρετικὰ ἐνδιαφέρουσα ἄποψη ὅτι ἡ ἐθνικὴ ἐτερότητα εἶναι πολιτιστικὴ «ἀφοῦ ἐνεργεῖται κατὰ τρόπο ἔτερο καὶ ἀφοῦ ὁνομάζουμε πολιτισμὸ τὸ σύνολο τῆς κοινωνικῆς δημιουργικότητας΄΄. «Δὲν ἐξαντλεῖται ὅμως σὲ πολιτιστική΄΄, συνεχίζει.  «Δὲν φαίνεται νὰ ὑπάρχει μιὰ κρίσιμη ποσότητα πολιτιστικῶν διαφορῶν, ποὺ ἄν συγκεντρωθεῖ  προκαλεῖ τὴν γένεση τῆς ἐθνικῆς ἐτερότητας. Μιὰ αἴσθηση ἐθνικῆς ἐτερότητας μπορεῖ νὰ ξεπηδήσει ἀπὸ ἕνα σχετικὰ ὁμογενοποιημένο πολιτιστικὸ ἔδαφος καὶ ἡ ἐμφάνισή της νὰ συνοδευτεῖ μὲ τὴν γέννηση τεράστιων πολιτιστικῶν διαφορῶν. Καὶ ἀντιστρόφως: παρατηρεῖται ἐθνικὴ ἐτερότητα ἀκόμα καὶ σὲ περιβάλλον μὲ ἀσήμαντες πολιτιστικὲς διαφορές.΄΄
.
Θεωρῶ ὑποδειγματικὴ τὴν γραφὴ τοῦ κ. Ζιάκα, καὶ δηλώνω πάντα, ὁποτεδήποτε βρεθεῖ ἡ εὐκαιρία, θαυμαστής τοῦ ἔργου του. Ἀπὸ τὴν πλευρά μου, θὰ εἶμαι πολὺ πιὸ αὐστηρὸς στὴν χρήση τοῦ ὅρου ἔθνος καὶ θὰ προτιμήσω τὴν χρήση τοῦ ὅρου ἐθνοτικὴ ὁμάδα, γιὰ τὸν διάλογο περὶ τῆς ταυτότητας ἡμῶν τῶν νεο-Ἑλλήνων, διότι παραφυλάει πάντα ὁ κίνδυνος σύγχυσης τοῦ σύγχρονου ὀρισμοῦ ποὺ δίνουμε, ἀπὸ αὐτὸν ποὺ ὑπήρχε πρὸ τοῦ εὐρωπαϊκοῦ Διαφωτισμοῦ.
.
Στὸ βιβλίο τοῦ A.D. Smith ``The ethnic origins of nations΄΄ [8] ὑπογραμμίζεται ἡ διαφορὰ τοῦ ὅρου ἔθνος, ἀπὸ τὸν ὅρο ἐθνότητα. Ἡ ἐθνοτικὴ ἀποτελεῖ κοινωνικὴ ταυτότητα, ποὺ στηρίζεται στὴν βάση τῆς παρατήρησης κοινῶν πολιτιστικῶν στοιχείων μιᾶς συγκεκριμένης ὁμάδας. Ὅταν οἱ Ῥωμαίοι τῆς ὕστερης ῥωμαϊκῆς περιόδου, γιὰ παράδειγμα, μιλοῦσαν γιὰ Γένος, ἀναφέρονταν σὲ μιὰ καταγωγή: ὁ Smith ὑπογραμμίζει πῶς ἡ ἐθνότητα (ethnie) ἐκλαμβάνεται ὡς μιὰ μορφὴ ἐπεκταμένης οἰκογενειακὴς καταγωγής, μίας πολιτιστικῆς ἐτερότητας. Ἀπὸ τὴν ἄλλη, ὁ ὅρος ἔθνος (nation) προϋποθέτει -μεταξὺ ἄλλων- συγκεκριμένα ὅρια, κέντρο ἐξουσίας καὶ κοινὸ νομικὸ κώδικα. Στὰ δὲ χρόνια τοῦ εὑρωπαϊκοῦ Διαφωτισμοῦ καὶ μετά, ὁ ὅρος ἔθνος ταυτίζεται ὅχι μόνο μὲ τὴν κρατικὴ ἐξουσία, ἀλλὰ καὶ μὲ τὰ κρατικὰ ὅρια, τὰ ὁποία εἶναι πλέον διακριτὰ καὶ αὐστηρὰ καθορισμένα.
.
Δείγμα τῆς Τεράστιας Σύγχυσης τῶν Ὄρων: οἱ Ἕλληνες ὡς Ἐχθροὶ τοῦ Τουρκισμοῦ καὶ οἱ Ῥωμαίοι ὡς ἀναπόσπαστο Κομμάτι τῆς Ὀθωμανικῆς Κουλτούρας
.
Σὲ αὐτὸ τὸ σημεῖο θὰ δώσουμε σάρκα καὶ ὀστὰ σὲ ὅτι εἰπώθηκε προηγουμένως περὶ ἔθνους καὶ ἐθνοτικῆς καταγωγῆς, μὲ ἕνα συγκεκριμένο παράδειγμα ποὺ μᾶς ἀφορᾶ.  Γνωρίζει ὁ πολὺς ὁ κόσμος γιὰ  τῆν σύγχυση τῶν ὅρων Ῥωμαῖος (Rum) καὶ Ἴωνας (Υunan) ποὺ ἐπικρατεῖ τόσο στὸ σημερινὸ τουρκικὸ Κράτος, ἀλλὰ καὶ γενικότερα στὸν μετα-ὀσμανικὸ ἰσλαμικὸ Κόσμο; Ὡς Ῥωμαίοι ἀναγνωρίζονται γηγενεῖς ἀπόγονοι τῶν πάλαι ποτὲ λαῶν ποὺ ζοῦσαν στὸ βασίλειο τῶν Ῥωμαίων, καὶ διαβίωναν μέσα στὰ ὄρια τοῦ ὀθωμανικοῦ Κράτους. Ὁ προσδιορισμὸς Rumδὲν ἀναφέρεται κατ’ ἀνάγκη στὴν ἑλληνοφωνία καὶ στὴν ἀναγνωρισμένη ἀπὸ τὴν συνθήκη τῆς Λωζάννης παρακμάζουσα (ἔως καὶ ἀνύπαρκτη πιὰ) ῥωμέικη Κοινότητα τῆς Πόλης, τῶν Πριγκηπονήσων καὶ τῆς Ἴμβρου καὶ τῆς Τενέδου. Ἡ ἀναφορὰ Rum χαρακτηρίζει ἐπίσης τοὺς Ὀρθοδόξους Χριστιανοῦς τῆς Τουρκίας (καὶ ἄλλων ἰσλαμικῶν Κρατῶν), ἀνεξαρτήτως ἄν ἀνήκουν στὴν ἀναγνωρισμένη ῥωμέικη Κοινότητα ἢ ὅχι. Εἶναι ἀξιοσημείωτο δὲ πὼς ἡ ἑλληνικὴ ποντιακὴ διάλεκτος χαρακτηρίζεται ὡς Rumca (ῥωμέικα δηλαδή), καὶ ἄς ὁμιλεῖται ἀπὸ μουσουλμανικοὺς πληθυσμοὺς τῆς περιοχῆς τοῦ τουρκικοῦ Εὐξείνου Πόντου. Ἔτσι λοιπὸν ὁ «Ἴωνας΄΄ ἐμφανίζεται ὡς ἐχθρὸς τοῦ τουρκισμοῦ, ἐνῶ ὁ «Ῥωμαῖος΄΄ ἀποτελεῖ ἀναπόσπαστο κομμάτι τῆς ὀθωμανικῆς ἱστορίας καὶ κουλτούρας: ἡ ῥωμαϊκὴ κοινότητα (Rum Millet) ἀπαρτίζεται ἀπὸ τοὺς ἀπανταχοῦ Ῥωμαίους ποὺ δὲν διέφυγαν στὴν φραγκικὴ Δύση, καὶ προσαρμόστηκαν στοὺς καινούργιους ὅρους ποὺ ἔθετε τὸ νέο Κράτος, τὸ ὀθωμανικό, καθῶς κι ἐπίσης ἀπὸ τοὺς Ὀρθοδόξους λαοὺς ποὺ «ἐκῥωμαϊστηκαν΄΄ μέσα στὴν ὀθωμανοκρατία, ὑπὸ τὴν πνευματικὴ καθοδήγηση τοῦ Rum Patrik, τοῦ Πατριάρχη τῶν Ῥωμαίων, τὸν Οἰκουμενικό μας Πατριάρχη δηλαδή.
.
Εἶναι γεγονὸς ὅτι στὴν πολυετὴ μου διαβίωση στὸ ἐξωτερικὸ γνώρισα πολλοὺς Τούρκους, καὶ μὲ ἐντυπωσίαζε πάντα ἡ ἀπάντησή τους στὶς ἐρωτήσεις μου σχετικὰ μὲ τὸ τὶ αἰσθάνονται γιὰ τοὺς Ῥωμιοὺς τῆς Τουρκίας καὶ τὶ γιὰ τοὺς Ἕλληνες τοῦ ἑλλαδικοῦ Κράτους. Ἡ λέξη Rumεἶναι πιὸ ζεστὴ ἀπὸ αὐτὴν τοῦ Yunan, μοῦ ἀπαντούσαν οἱ περισσότεροι. Ἡ δεύτερη παραπέμπει σὲ κρατικὸ ἐχθρό, ἑνῶ ἡ πρώτη ἔχει ἱστορικὸ βάρος.
.
Μήπως καὶ Ἐμεῖς, δηλαδή, δὲν συγχέουμε τὰ ἴδια Πράγματα μὲ τοὺς Γείτονές μας;
.
Σὲ αὐτὸ τὸ σημεῖο, πρὸς ἀποφυγὴ παρεξηγήσεων καὶ παρανόησης, θὰ πρέπει νὰ καταστεῖ σαφὴς ἡ διαφορὰ μεταξὺ νεο-Τούρκων καὶ Ὀθωμανῶν Τούρκων. Ὁ Κεμαλισμὸς μετέτρεψε τὴν πάλαι ποτὲ ὀθωμανικὴ Αὐτοκρατορία σὲ Ἔθνος-Κράτος: μία Σημαία, ἕνα Ἔθνος, μία Γλώσσα ὑπήρξε τὸ διακύβευμα τῶν κεμαλιστῶν, οἱ ὁποίοι προσπάθησαν νὰ ὁμογενοποιήσουν τὸν πληθυσμὸ τοῦ νέου τουρκικοῦ Κράτους, μὲ βάση τὶς διακυρήξεις τοῦ εὐρωπαϊκοῦ Διαφωτισμοῦ: μᾶς ἐνοχλεῖ αὐτὸ σὰν κρατικὴ ὁντότητα, ὅμως θὰ πρέπει νὰ ἔχουμε ὑπόψιν ὅτι κάτι ἀντίστοιχο συνέβη καὶ μὲ τοὺς πληθυσμοὺς ποὺ «ἐγκλωβίστηκαν΄΄ μέσα στὸ νέο ἑλληνικὸ Κράτος μας. Ἐμεῖς, σὲ ἀντίθεση μὲ τοὺς νεότουρκους, ἀποβάλλαμε σώνει καὶ καλὰ τὴν ῥωμαϊκότητά μας καὶ τὴν ἀντικαταστήσαμε μὲ τὴν ἱστόρηση τοῦ ψευδεπίγραφου «Βυζαντίου΄΄. Ἐπιβάλλαμε στὶς ἐθνοτικὲς ὁμάδες τοῦ τόπου μας νὰ ὁμιλοῦν ἀποκλειστικὰ τὴν νεο-ἑλληνική: σκάνδαλο μεγάλο ἀποτελεῖ ἀκόμη καὶ στὶς μέρες μας ἡ ἀναφορὰ στὴν ὕπαρξη διαλέκτων, ἐντὸς τῆς ἑλλαδικῆς ἐπικράτειας, ποὺ δὲν εἶναι ἑλληνικές. Θεωρεῖται δὲ κρατικὸς κίνδυνος αὐτὸς ποὺ θὰ κάνει ἀπλὴ ἀναφορὰ καὶ μόνο στὸ θέμα. Καὶ δὲν ἀναφέρομαι ἀποκλειστικὰ στὴν νεολατινικὴ διάλεκτο τῶν Armani/Romani (Ῥωμαίων δηλαδή) καὶ τὴν σκοπίμως παραποιημένη μετάφραση τῶν Romani τοῦ κράτους τῆς Ῥουμ-ανίας (Romania) σὲ «Ῥουμάνους΄΄ καὶ ὅχι Ῥωμαίους ἢ στὸ τέλος-τέλος Ῥωμηούς.
.
Ἀντὶ Ἐπιλόγου, Ἀναφορὰ σὲ Ἕναν στίχο τοῦ Σαββόπουλου
.
Τέτοιες διαφορὲς φαντάζουν μικρὲς καὶ ἀνούσιες, ὅμως ἀπὸ αὐτὸ ἀκριβῶς τὸ σημεῖο ξεκινᾶ ἡ μισαλλοδοξία, ὁ κρατικὸς ἐθνικισμὸς καὶ ἡ πόρρωση τοῦ ἐθνοφυλετισμοῦ, δεινὰ ποὺ ἐπέφεραν οἱ μετακενωτικὲς ἀντιλήψεις τῶν ἐθνοπατέρων τῶν σύγχρονων ἐθνῶν-κρατών, ἰδιαίτερα στὴν περιοχὴ τῶν Βαλκανίων. Γιὰ νὰ μὴν θεωρηθῶ, ἀνοήτως, ὅτι ἐκπροσωπῶ «σκοτεινὲς δυνάμεις΄΄ ποὺ ὀραματίζονται ἐνωμένα Βαλκάνια μὲ βάση τὸ οἰκονομικοκοινωνικοπολιτικὸ μόρφωμα τῆς ὀθωμανικῆς Αὐτοκρατορίας, θὰ ἤθελα νὰ ἀντιστρέψω τὸ ἐρώτημα, καὶ νὰ ἀπευθύνω στὸν καχύποπτο ἀναγνώστη τὴν ἐξῆς ἐρώτηση: καὶ γιατὶ δηλαδὴ νὰ μὴν ἀποτελεῖ πρόταση ὁμόνοιας, συνεργασίας καὶ φιλίας τῶν λαῶν μας τὸ ὕστερο ῥωμαϊκὸ μόρφωμα, τὸ λεγόμενο καταχρηστικὰ στὶς μέρες μας «Βυζάντιο΄΄; Ὁ γνωστὸς σὲ ὅλους, στὴν ἑλλαδικὴ ἐπικράτεια καὶ ὅχι μόνον, γέροντας Παϊσιος φέρεται νὰ ἔλεγε «δὲν εἴμαστε φυλετικὰ Ἕλληνες, εἴμαστε κάτι παραπάνω, ἀνεβήκαμε πιὸ ψηλά, εἴμαστε Βυζαντινοί, δηλαδὴ Ῥωμαίοι, θεανθρωπιστές΄΄ (ἡ παρούσα τοποθέτηση τοῦ Γέροντος ἀναφέρεται καὶ στὸ βιβλίο τοῦ ἱερομονάχου Χριστοδούλου «Σκεῦος Ἐκλογῆς΄΄). Προσωπικὰ μὲ καλύπτουν τὰ λόγια αὐτοῦ τοῦ ἀγράμματου μὰ φωτισμένου ἀνθρώπου, ὅπως μὲ καλύπτει καὶ ὁ συγκλονιστικὸς στίχος τοῦ Σαββόπουλου στὸ τραγοῦδι «Ἀκτίνες τοῦ Βορρᾶ΄΄, ὅπου ζωγραφίζει τὴν Μεσαιωνικὴ πολύχρωμη ῥωμαϊκὴ Πολιτεία:
.
``Ὁ Βορράς σου Μιὰ Ἔγχρωμη Νεφέλη, Πολιτεῖες Οὐράνιες Μες στὶς Ἀστραπές΄΄.
Δὲν εἶμαι σὲ θέση νὰ γνωρίζω ποιοὶ θὰ εἶναι τελικὰ οἱ ἱστορικοὶ ποὺ θὰ γράψουν τὴν ἱστορία «μας΄΄, ὅπως ἀναρωτιέται ὁ ἀρθρογράφος κ. Χολέβας. Ἐπιβάλλεται ὡστόσο, στοὺς ἐρασιτέχνες τῆς ἱστορίας, νὰ φτάνουμε καὶ ἴσως καὶ νὰ ξεπερνοῦμε σὲ γνωστικὸ ἐπίπεδο τοῦς εἰδικοὺς ἐπιστήμονες, πρὶν τοῦς κρίνουμε: εἰδάλλως συνεισφέρουμε μὲ τὸν πλέον καταλυτικὸ τρόπο στὴν παραπληροφόρηση καὶ σύγχυση τῶν φιλομαθῶν ἀναγνωστῶν.
.
Πηγές:
.
[1] Steve Runciman, The Fall of Constantinople 1453, Cambridge University Press, 1965.
[2]  Marios Philippides, The Fall of the Byzantine Empire: A Chronicle by George Sphrantzes,1401-1477The University of Massachusetts Press, Amherst, 1980.
[3] J. B. [Falier] Papadopoulos, “Le Manuscript B II 20 de la Bibliothèque Nationale de Turin contenant la Chronique de Phrantzès,” Atti della R. Academia della Scienze di Torino 66 (1931): 436-440.
[4] M. Philippides, “Makarios Melissourgos-Melissenos (d. 1585)”, in Historians of the Ottoman Empire, editors: C Kafadar, H. Karateke, C. Fleischer.
[5] V. Grumel, «L’Authenticite’ de la lettre de Jean Vatatzes, empereur de Nicee, au pape Gregoire IX,» Echos d’Orient, XXIX (1930), 450-458.
[6] Ruth Macrides, George Akropolites The History (Oxford 2007).
[7] Chris Malatras, The Perception of the Roman Heritage in 12th Century Byzantium. Rosetta Journal Issue #07 Supplementary Edition: Proceedings of the IAA Colloquium 2009.
[8]Anthony D. Smith, The Ethnic Origins of Nations, Oxford, Basil Blackwell, 1986.
[9] John S. Langdon, Byzantium’s Last Imperial Offensive in Asia Minor: The Documentary Evidence for and Hagiographical Lore about John III Ducas Vatatzes’ Crusade Against the Turks, 1222 or 1225 to 1231. Aristide D Caratzas Pub. 1996.
…..από ΕΔΩ
Advertisements

22/01/2013 - Posted by | -Βιβλίο Ιστορίας, -Ιστορικά, -Ιδεολογικά, -Περί έθνους, -Nεοελληνικός ανορθολογισμός

7 Σχόλια »

  1. Η Χρυσή Αυγή είναι ένα πολιτικό κόμμα και έχει τα πιστεύω της καλά ή κακά, όμως τίποτε δεν ευδοκιμεί αν δεν υπάρχουν οι κατάλληλες συνθήκες και πολύ καλά γίνεται ο σχολιασμός, όταν αυτός είναι καλόπιστος και δεν προάγει το μίσος. Εν τούτοις θα αναφερθώ σε δύο ιστορικές εκδόσεις(Κατοχή-Αντίσταση 1941-1944 και ο Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949) της εφημ. ΤΑ ΝΕΑ το Δεκέμβριο του 2010, δεν έγινε κανένας σχολιασμός των εκδόσεων. Τα βιβλία αυτά γράφτηκαν από καθηγητές που εμείς πληρώνουμε και τα βιβλία αυτά, μόνο ιστορικά δεν είναι. Επειδή δεν μπορώ να ανεχθώ τις διαστρεβλώσεις τα ιστορίας για λόγους σκοπιμότητας, έστειλα το παρακάτω E-Mail στην εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ, φυσικά καμία απάντηση δεν πήρα. Αυτοί γράφουν την σύγχρονο ιστορία

    Από την εφημερίδα τα ΝΕΑ ευρέως διαφημίστηκε η έκδοση βιβλίων ιστορικών και με το σλόγκαν, ότι η πρόσφατη ιστορία ξαναγράφεται από πολλούς και διακεκριμένους Ιστορικούς. Επειδή η ιστορία μου αρέσει, φρόντισα να προμηθεύομαι την εφημερίδα τα ΝΕΑ κάθε Σάββατο, για να ενημερωθώ καλύτερα τα συμβάντα, ώστε να έχω μια ευρύτερη κριτική στάση στα γεγονότα και σε αυτούς που τα αναπαράγουν κάθε τόσο ανάλογα με τις καταβολές τους, συμφέροντα, επιδιώξεις προσαρμογής, κατευνασμού παθών, οδηγιών για επιδίωξη ορισμένων σκοπών (π.χ η κ. Ρεπούση). Με λύπη μου διαπίστωσα και οι φερόμενοι συγγραφείς κυρίως του βιβλίου Κατοχή – Αντίσταση και από το βιβλίο Εμφύλιος Πόλεμος, οι συγγραφείς Ιωάννα Παπαθανασίου (γράφει και στο πρώτο βιβλίο) και η Λιάνα θεοδωράτου, μάλλον δεν μπόρεσαν να σταθούν στο ύψος των περιστάσεων και γεγονότων τα οποία ιστοριογραφούν. Επειδή ήθελα να είμαι αντικειμενικός κριτής ανέτρεξα στο λεξικό του Γ. Μπαμπινιώτη, στα λήμματα, ιστορία και ιστορικός.

    Στη σημασιολογική εξέλιξη του λήμματος ιστορία γράφει (Η λέξη ανάγεται ετυμολογικά στο αρχαίο ρ. οίδα, που σήμαινε «γνωρίζω»: οίδα «γνωρίζω – ίστωρ «γνώστης» -Ιστορώ «αναζητώ πληροφορίες, επιδιώκω τη γνώση» -Ιστορία «γνώση». Αρα η αρχική σημ. της λ. είναι «η γνώση», και μάλιστα αυτή που βγαίνει μέσα από την αναζήτηση της πληροφορίας και την έρευνα. Βαθμηδόν η σημ. της λ. φθάνει να σημαίνει την επιστημονική και συστηματική παρατήρηση και αναζήτηση της γνώσης, δηλ την επιστήμη (σε αντίθεση με τη μυθολογία): όλβιος όστις τής Ιστορίας έσχε μάθησιν (Ευριπίδης). Περνάει ακολούθως στη γραπτή αναφορά σε αποκτηθείσες γνώσεις για πρόσωπα και για πράγματα, στη γραπτή αναφορά σε γεγονότα του παρελθόντος, δηλ. σε εξιστόρηση και ιστορία. Ωστόσο, ιστόρηση των γεγονότων δεν είναι απλή αφήγηση, αλλά αναζήτηση σχέσεων αιτίου-αιτιατού, έρευνα των αιτίων που γέννησαν τα γεγονότα, δηλ πραγματική ιστορία. Σε νεότερους χρόνους και υπό την επίδραση της σημασιολογικής εξέλιξης της αντίστοιχης ξένης λέξης (stοry) η λ. ιστορία δήλωσε περισσότερο τη διαδικασία και το αποτέλεσμα της αφήγησης (το αφήγημα) παρά το γεγονός που αποτελεί το αντικείμενο της αφήγησης (Θα σου διηγηθώ μιαν ιστορία – Διηγείται πολύ ωραίες ιστορίες). Τέλος η λέξη σε απλούστερες συζητήσεις του προφορικού λόγου έφτασε να σημαίνει συγκεκριμένο γεγονός, περιστατικό ή υπόθεση, που ο ομιλητής δεν θεωρεί σοβαρή ή αξιόπιστη (Τι ιστορίες είναι πάλι αυτές; Τι θα γίνει μ’ αυτή την ιστορία, Άκου μια ιστορία που μου συνέβη Χτες).
    Για το λήμμα ιστορικός, μεταξύ άλλων γράφει ο κ. Μπαμπινιώτης « αυτός που σχετίζεται με την ιστορία ή και με τον σχετικό επιστημονικό κλάδο:- έρευνα/ίσυνέχεια/εξέλιξη/γεγονός/νομοτέλεια/δεδομένα/ενδιαφέρον/περιστατικό/πηγές/αναδρομή/αξία/κληρονομιά/μουσείο/αναγκαιότητα /αρχείο/μνη-μείο. Επίσης γράφει ο μελετητής της ιστορίας: εξέχων /μαρξιστής/αντικειμε-νικός – ιστοριογράφος – καθηγητής που διδάσκει το σχετικό μάθημα.
    Μετά 68 χρόνια και σύμφωνα με τα αναφερθέντα περί ιστορίας και ιστορικού, θα περίμενε κανείς πιο αντικειμενική και εμπεριστατωμένη αντιμετώπιση και κριτική των γεγονότων και η κριτική αυτή να είναι δημιουργική και παιδαγωγική και τα συμπεράσματα από την μελέτη των βιβλίων, χρήσιμα για τις νεώτερες γενεές, αντί αυτού όμως οι συγγραφείς ψαλιδίζοντας ή αποσιωπώντας τις πληροφορίες και χρησιμοποιώντας επιλεκτικά. όσες αυτοί θεωρούσαν κατάλληλες για την επίτευξη του σκοπού τους προχώρησαν στη συγγραφή των βιβλίων αυτών. Εργασία κακή πολύ κακή.
    Με μια απλή ανάγνωση των ιστορημάτων τους. φαίνεται σε πιο ιδεολογικό χώρο ανήκουν και από ποια σκοπιά και μόνο βλέπουν και κρίνουν τα γεγονότα. Λυπούμαι πολύ εγώ ένας απλός πολίτης δεν θα ήθελα μετά 68 χρόνια να αντιμετωπίζονται τα γεγονότα έτσι ανεύθυνα και μάλιστα να βγαίνουμε και να λέμε στο λαό. ότι η ιστορία ξαναγράφεται.
    Τις πράξεις και τα γεγονότα τις κρίνομε την εποχή που έγιναν, στις συνθήκες που έγιναν, αν έγιναν από ανάγκη, αν μπορούσαν να αποφευχθούν και για πιο σκοπό.
    Για την περίοδο της κατοχής-αντίστασης αν ήθελα να διατυπώσω τις απόψεις μου, θα έπρεπε να γράψω το βιβλίο από την αρχή. Κατά την άποψη μου, το βιβλίο όχι μόνο δεν είναι ιστορικό , αλλά είναι απλώς βιβλίο για τον κάλαθο των σκουπιδιών μάλιστα και τα σκουπίδια θα
    δυσανασχετούσαν για την παρουσία του εκεί. Το βιβλίο εμφύλιος πόλεμος περιγράφει τα γεγονότα γενικά χωρίς να συσχετίζει τα γεγονότα μεταξύ αιτίου-αιτιατού, όμως η περιγραφή σε γενικές γραμμές ανταποκρίνεται στα γεγονότα.
    Κρίμα, τι να γράψω για τους συγγραφείς αυτούς, ότι κακώς γίνανε καθηγητές; Ότι για αυτούς η αμεροληψία είναι άγνωστη; Ότι η ευθύνη για τον τίτλο που φέρουν δεν τους αγγίζει; Θα τους έκανα τις παρακάτω ερωτήσεις και αν μπορούν να απαντήσουν ειλικρινά.
    1.Με το μέρος ποιων δυνάμεων βγήκε στον πόλεμο η Ελλάδα και με τη λήξη του με ποιον έπρεπε να τελειώσει;
    2. Έπρεπε να τεθεί Θέμα Μοναρχίας σε περίοδο διεξαγωγής πολέμου; ‘Ηταν κατάλληλες οι συνθήκες; Δεν θα αμφισβητείτο αυτό από μια μερίδα του λαού και δεν θα οδηγούσε σε εμφύλιο;
    3. Δεν ήταν φυσικό μία μερίδα του λαού να ακολουθήσει τους συμμάχους (Άγγλους) και δεν ήταν φυσικό, οι σύμμαχοι να τους συμπαρασταθούν;
    4. Η ΕΠΟΝ τι νομιμότητα είχε και τι διέφερε από την ΕΟΝ
    5. Τελικά σήμερα, τι αίσθηση έχετε για τον κομμουνισμό; Είναι ολοκληρωτικό καθεστώς ή όχι; Αν ναι, γιατί υποστηρίζετε τις πράξεις τους, για να επαναληφθούν;
    6. Πριν τη δικτατορία του Μεταξά μπορείτε να μου πείτε ποια ήταν η κατάσταση της χώρας; Δεν βρήκατε στοιχεία ότι ο τίτλος ΕΑΜ (Εθνικό Απελευθερωτικό Μέτωπο) ήταν δελεαστικός και ως εκ τούτου ήταν δυνατό να προσελκύσει τους έλληνες στον αγώνα για την ελευθερία του; Ενώ μπορούσε να παραπλανηθεί και να οδηγηθεί από ειδικές συνωμοτικά οργανωμένες ομάδες στην κατάληψη της εξουσίας; Αυτό το έκανε το ΚΚΕ. Βοηθούσε και το κλίμα (κατοχή, πείνα, φόβος, μεγάλες υποσχέσεις κλπ). Συνεπώς το μαζικό κίνημα δεν έχει καμία σχέση με το ΚΚΕ. Δεν γνωρίζετε ότι ο Λένιν έλεγε, ότι αν δεν μπορείτε να πάρετε την εξουσία νόμιμα να την πάρετε με τη βία; Αυτό δεν έγινε σε όλες τις πρώην κομμουνιστικές χώρες;
    7. Δεν είναι αλήθεια, ότι ο Μεταξάς, ενώ κατηγορείτο για Γερμανόφιλος ακολούθησε και πήγε με τους Άγγλους (και καλά έκανε), γιατί έτσι έβλεπε, ότι θα ωφελείτο η Ελλάδα; Τι έλεγαν τότε οι κομμουνιστές και τι έκαναν αργότερα;
    8. Γιατί τα έκαναν όλα αυτά οι κομμουνιστές; Προφανώς πίστεψαν σε μία ιδεολογία η οποία ήταν ουτοπία, την οποία δεν γνώριζαν και πήγαν να την εφαρμόσουν σύμφωνα με το πνεύμα του Λένιν και μάλιστα δια πυρός και σιδήρου; Είναι έτσι ή όχι; Έκαναν σύνθημα το μοναρχοφασίστες και όρμησαν να πάρουν την εξουσία , διαιρώντας τον ελληνικό λαό.
    9. Αν παραδεχτούμε η κυβέρνηση κατοχής ήταν υποχρεωτική, γιατί έτσι και αλλιώς θα συγκροτείτο από τους κατακτητές, γιατί σχηματίστηκε ο ΠΕΕΑ (κυβέρνηση βουνού), εφόσον υπήρχε η νόμιμη κυβέρνηση του Καΐρου την οποία εσείς αποκαλείτε απαξιωτικά κυβέρνηση της εξορίας; Από πού προκύπτει αυτό; Δεν άρχισε ο πόλεμος με συντεταγμένη πολιτεία; Πως ερμηνεύετε την αυθόρμητη προσέλευση του λαού να καταταγεί για τον πόλεμο; Το θεωρείτε ως αποδοκιμασία προς την κυβέρνηση; Γιατί λαϊκίζοντας παραπλανάτε τον λαό; Αυτός είναι και ο λόγος που χάνουμε τις ευκαιρίες που μας δίδονται και αυτοί είναι οι λόγοι της πολιτικής κατάντιας και φυσικά της ταπείνωσης του λαού μας, όπως τώρα με το ΔΝΤ.
    10. Γιατί δεν αναφέρετε ποια ήταν η αφορμή της σφαγής στη Δράμα και στο Δοξάτο και ποιοι κρύβονται πίσω από αυτή (από εκεί είμαι και με άγγιξαν λίγο τα γεγονότα); Γιατί γράφετε απαξιωτικά για τους τουρκόφωνους έλληνες επειδή το αισθητήριο τους λειτούργησε πατριωτικά τόσο στον Πόντο όσο και στη Μακεδονία – Ήπειρο και Θράκη; Τι θέλουμε τις δικές σας γνώσεις, εφόσον δεν μπορείτε να αξιολογήσετε τα γεγονότα και τις καταστάσεις;
    11. Γιατί δεν αναφέρετε τους δύο μήνες που επικράτησε ο ΕΛΑΣ σε όλη την Ελλάδα, ότι στο όνομα της κομμουνιστικής συνεργασίας, εκτός των σφαγών και άλλων συνεργάστηκε με τα στρατεύματα κατοχής των Βουλγάρων , προκειμένου να εξουδετερώσει τα εθνικά τμήματα που δρούσαν στην Ανατολική Μακεδονία και στο πλαίσιο αυτό εξουδετέρωσε, τα τμήματα της ΕΑΟ και ότι κατόπιν προδοσίας στα κατοχικά στρατεύματα, συνέλαβαν εθνικά τμήματα τα οποία στη συνέχεια εκτέλεσε στη Βροντού Σερρών 400 ΄Ελληνες μαχητές και μαζί με αυτούς και τον συνταγματάρχη Παπαπέτρου;
    12. Κατά την προαναφερθείσα περίοδο Βούλγαροι κομμουνιστές υπουργοί επισκέφθηκαν την Καβάλα και Ξάνθη. Μπορεί να μου πει κανείς για ποιο λόγο ήταν εκεί και ποιος τους έφερε; Ποιος μπορούσε να ανεχθεί τον σφαγέα κατακτητή για οποιαδήποτε ιδεολογία; Και όμως το έκαναν.
    13. Εύκολη είναι η στρογγυλοποίηση των γεγονότων, να χρησιμοποιή-σουμε ηχηρά ονόματα όπως του Σεφέρη και του Ελύτη κλπ, όμως να βρούμε την αλήθεια είναι άλλο πράγμα, κυρίως όμως να θέλουμε να τη βρούμε.
    14. Δεν γράψατε τίποτε για τη στάση του ΚΚΕ κατά την περίοδο του μεσο-πολέμου και την σχέση αυτής με την συμπεριφορά του ΚΚΕ κατά την κατοχή και τον εμφύλιο, γιατί;
    15. Μετά τη διάλυση του Συμφώνου της Βαρσοβίας και την κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού, η κριτική σας δεν θα πρέπει να οδηγούσε σε λύσεις που να καταλήγουν στα πολιτικά και ηθικά λάθη που έπραξαν κυρίως οι ηττημένοι και αυτή τη γεύση δεν πρέπει να δίνετε στις νεώτερες γενεές, ως συμπέρασμα;
    16. Δεν νομίζετε το ότι υπάρχει σήμερα, το Μακεδονικά πρόβλημα, αλλά και η φυγή των Σλαβομακεδόνων συμπατριωτών μας είναι έργο και μόνο των κομμουνιστών (μεγάλο θέμα αυτό);
    17. Τι μας γράφει η Λιάνα Θεοδωράτου; Την πίκρα του ηττημένου; Δεν μας γράφει τίποτε για τον πόνο της άλλης Μάνας που σκοτώθηκε στο μέτωπο που το πήρε αυτό το κράτος χωρίς να την ρωτήσει, που σήμερα τους οφείλουμε ευγνωμοσύνη, γιατί εξ αιτίας τους δεν δοκιμάσαμε την βία των κομμουνιστικών καθεστώτων; Αυτά τα παιδιά κυρίως πρέπει να υμνούμε και όχι εκείνα τα πρόσωπα που έγιναν εν γνώσει τους αιτία του κακού ή βοήθησαν και βρέθηκαν στις φυλακές και στα Νησιά και μας διηγούνται αυτά που πέρασαν, τα άλλα δεν ζουν για να μας πουν το δικο τους πόνο.
    18. Γράφονται τόσα για τους Άγγλους και τους Αμερικανούς, δηλαδή τι έπρεπε να κάνουν, δεν κάνανε πόλεμο; Δεν έπρεπε να υποστηρίξουν τα συμφέροντά τους και δεν έπρεπε να χρησιμοποιήσουν όλη την ισχύ των Ελλήνων; Εμείς ας προσέχαμε παθιασμένοι και κομμουνιστές. Τα άλλα είναι άλλα λόγια να αγαπιόμαστε.
    19. Όσο, για προδοσίες αν θέλατε να καλύψετε το ΚΚΕ, καλύτερα ήταν να μη γράφατε τίποτε.
    20. Τίθεται επίσης το ερώτημα, γιατί όλοι οι κομμουνιστές κατά τον εμφύλιο πόλεμο είχαν ψευδώνυμα, καλά την κατοχή για τον φόβο των αντιποίνων, στον εμφύλιο γιατί; Γιατί πίστευαν ότι είναι ένοχοι; Εφόσον ήταν εμφύλιος γιατί δεν παρουσιάζονταν με το όνομα τους και τις επιδιώξεις τους (τα μέλη των οικογενειών τους είχαν μεγαλύτερη αξία από τους λοιπούς έλληνες); Μήπως ήθελαν να καλύψουν τις εγκληματικές τους πράξεις; Προσωρινά βεβαίως, γιατί ουδέν κρυπτόν υπό τον ήλιο.
    21. 0 αγώνας δεν έπρεπε να διεξάγεται για την εκδίωξη του εχθρού και μόνο και όταν υπήρχαν οι ομαλές εκείνες συνθήκες να συζητηθούν όλα τα άλλα θέματα; Δεν διαπιστώσατε ότι οι πράξεις του ΚΚΕ στρέφονταν γύρω από το πώς θα καταλάβουν την εξουσία στη θολούρα της κατάστασης;
    22. Γνωρίζετε, ότι το όνομα Δημοκρατικός Στρατός δόθηκε από επιτελείς του Στρατού της Γιουγκοσλαβίας και της Βουλγαρίας σε μια σύσκεψη στο Πετρίτσι της Βουλγαρίας;
    23. Τι ανοησίες είναι αυτές που γράφετε, περί Βενιζελικών, Βασιλικών, Μεταξικών κλπ αξιωματικών; Αυτοί δημιούργησαν το πρόβλημα; Υπήρχαν μόνο ανίκανοι πολιτικοί.
    24. Δεν είμαι βασιλικός ή μάλλον δεν είμαι με κανένα, όμως ο ελληνικός λαός πρέπει να ευχαριστεί τους βασιλείς Γεώργιο και Παύλο για τη σωτηρία μας από τα νύχια του κομμουνισμού. Για όλα φταίμε εμείς. Σήμερα που έχουμε Δημοκρατία, πως φτάσαμε στο ΔΝΤ; Αν δεν υπήρχε η ΕΕ δεν νομίζετε ότι θα είχαμε μία ή και περισσότερες δικτατορίες; Ο βασιλιάς μας φταίει ή ο πρόεδρος; Εδώ αν πράττεις κατηγορείσαι, αν δεν πράττεις πάλη κατηγορείσαι. Είναι βέβαιο όμως όταν πράττεις θα κάνεις και λάθη. Το ποιο εύκολο είναι να ρίχνεις λάσπη. Θα μου πείτε πότε ενήργησαν οι βασιλείς δόλια σε βάρος των συμφερόντων της χώρας και του λαού; Όποτε χρειάστηκε να επέμβουν οι πολιτικοί με ελάχιστες εξαιρέσεις, τα έκαναν θάλασσα. ‘Εχουμε επέμβαση του βασιλιά υπό ομαλές συνθήκες; Δεν βλέπετε τη σημερινή κατάντια (μήπως είστε από εκείνους που λένε μαζί τα φάγαμε; Τους βασιλείς μπορούμε να κατηγορήσουμε, μόνο όσες φορές ενήργησαν για να κρατήσουν τον θρόνο τους (εν μέρει ανθρώπινο); Βασιλείς υπάρχουν και στ δυτ. Ευρώπη, μπορείτε να μου πείτε εκεί γιατί δεν δημιουργούν προβλήματα; Ιδιότητά μας είναι, να απαλλάσσουμε από την ευθύνη τον εαυτούλη μας και να τη μεταφέρουμε στους άλλους, όπως τώρα στο ΔΝΤ. Η ευημερία του λαού πρέπει να είναι η ουσία της εξουσίας, αν αυτό γίνεται με Δημοκρατικό πολίτευμα είναι θεάρεστο έργο, όμως δημοκρατίες φαύλες που οδηγούν στην φτώχια και ταπείνωση του λαού δεν έχουν νόημα και αργά ή γρήγορα οδηγούν σε ανεπιθύμητες δικτατορίες.
    25. 0 Κωνσταντίνος Τσάτσος ήταν ένας μετριοπαθείς πολιτικός-επιστήμων, σωστός και μόνο που μνημονεύετε το όνομά του με αυτό τον τρόπο βλαστημείτε. Βέβαια δεν είμαι εγώ αυτός που θα υπερασπιστώ το όνομά του.
    26. Γράφετε και υποστηρίζετε και σήμερα για εμφυλιοπολεμικούς αποκλεισμούς, δηλαδή τι περιμένατε μετά τα τόσα εγκλήματα-προδοσίες να κλείσει το θέμα κατά το ψεκάστε, σκουπίστε, τελειώσατε;
    27. Δεν μας αναλύετε τους υπευθύνους διάλυσης των στρατιωτικών τμημάτων της Μέσης Ανατολής και για ποιο σκοπό. Τι νόημα θα υπήρχε να υπάρχουν εκεί, μη φιλικά στρατεύματα στους Άγγλους; Είστε της γνώμης ότι θα πρέπει να υπήρχαν εκεί; Και τότε γιατί δεν πήγαν στο Στάλινγκραντ (παλαιά και σήμερα Βόλγοκραντ);
    28. Όλοι οι μη κομμουνιστές για εσάς είναι φράξιες; Καλά δεν έχετε συνείδηση τι γράφετε και από ποια θέση; Τίθεται ερώτημα, γιατί σας πληρώνει ο ελληνικός λαός; Για να μας παραπλανάτε;
    29. Μέχρι και τον Γεώργιο Παπανδρέου (γέρο της δημοκρατίας) κατηγορείτε, που μέχρι χθες, κάποιοι από εσάς τον δοξάζατε. Δεν είναι έτσι;
    30. Η λογική να πουλάς λαϊκισμό, δηλαδή αέρα κοπανιστό, οδηγεί στο πουθενά. θα περίμενε κανείς από αυτούς τους κυρίους που θέλουν να ονομάζονται ιστορικοί και διδάσκουν τα παιδιά μας, να είναι, ποιο κριτική και υπεύθυνοι. Δεν είναι έτσι;
    31. Μετά αυτά θα πείτε ότι αυτά τα γράφει ένας φασίστας. Αμ δεν είναι έτσι. Είμαι, ένα παιδί αγράμματου, φτωχού Πόντιου (ακόμη και ο Φαλμεράιερ δεν αμφισβήτησε την γνησιότητά τους ως έλληνες), αλλά τίμιου καπνοκαλλιεργητή παιδί. Δεν έχω να ζηλέψω τίποτε από τους γύρω μου, δεν χρωστάω σε κανένα, δεν έβλαψα κανένα. Δεν υπάρχει συνεπώς λόγος να κάνω κάτι με σκοπιμότητα και που δεν το πιστεύω, δεν ανέχομαι όμως να με κοροϊδεύουν και αυτό είναι όλο.
    Τελικά, η ιστορία που μας γράψατε έχει καμία σχέση με την αναζήτηση της σχέσεως μεταξύ αιτίου – αιτιατού ή μήπως αφορά συγκεκριμένο γεγονός του τύπου, τι ιστορίες αυτές που μας λες;
    Και όλα αυτά για να μη ψάχνουμε στο ποιος φταίει και εξαπατούμε το λαό, επειδή έχουμε το μαχαίρι;
    12 Δεκ 2010

    Σχόλιο από Κυριάκος Ιωαννίδης | 23/01/2013

  2. Ποιοί ιστορικοί θα γράψουν την Ιστορία μας;

    Η ερώτηση θα μπορούσε να απαντηθεί αμέσως, αν ήταν πιο συγκεκριμένη, π.χ.: -Σε πόσα στρατόπεδα θα ανήκουν οι ιστορικοί που θα γράψουν την Ιστορία μας;
    Σίγουρα σε δύο. Εως ότου ο Εμφύλιος 44-49 γίνει κάτι σαν τους εμφύλιους του 1821, δηλαδή, μια μακρυνή ιστορία που δε μας αφορά, η ιστορία, δηλαδή η εθνική αφήγηση της Ελλάδας δεν θα μπορεί να είναι μία. Θα είναι πάντα δύο.

    Ο κος Χολέβας, αλλά και ο απο πάνω σχολιαστής, όσο και καλές προθέσεις να έχουν δεν θα μπορέσουν να αποφύγουν τα εθνικιστικά στερεότυπα . Ο πατέρας π.χ. του Κ. Χολέβα ήταν υπουργός του πάλαι ποτέ Γερμανοτσολιά Γεωργίου Παπαδοπούλου. Λοιπόν άσχετα με την τιμιότητα του ίδιου σαν ερευνητή ή σαν καθηγητή, είναι αδύνατο να ξεφύγει από τα όρια που του βάζει το γεγονός ότι έχει βγει από τα σπλάχνα της Ελληνικής Εθνικοφροσύνης.

    Το κακό είναι ο ότι αυτήν την Ελληνική διμορφία μάλλον στο μέλλον θα την εκμεταλλευτούν άλλοι, πιο ικανοί στις διεθνείς μηχανορραφίες και θα τις εκμεταλλευτούν (πάλι) για το δικό τους όφελος. Και έτσι αχνοφαίνεται ένας ακόμα διχασμός. Οι, ας τους πούμε Χολεβικοί, τρέφουν μια λατρεία – και μέσω εκκλησίας- με τη Μητέρα Ρωσία , το Ορθόδοξο «Ξανφό Γκένος» και μαίνονται εναντίον της Αμερικής, των Εβραίων, τη Ε.Ε. κλπ. Το γεγονός ότι άρθρα του Κώστα Χολέβα τα βρίσκεις δημοσιευμένα πλάι-πλάι με του Καραμπελιά , που έχει επίσης δηλώσει την κλίση του προς τη Μόσχα, φαίνεται μπλεγμένο, αλλά λέει πολλά.

    Βλέπω, δηλαδή, ότι , αν επικρατήσουν οι ζούρλιες των «εθνικοφρόνων» οι Ιστορικοί του μέλλοντος που θα γράψουν για τις καταστροφές μας, να χωρίζονται σε Ρωσοτσολιάδες κι Αμερικανοτσολιάδες .

    Σχόλιο από Σταύρος | 24/01/2013

  3. O Σταύρος γράφει: «…η ιστορία, δηλαδή η εθνική αφήγηση της Ελλάδας δεν θα μπορεί να είναι μία. Θα είναι πάντα δύο.»

    Φαίνεται ότι η παραπάνω διαπίστωση αποτελεί θεμελιακή αρχή για όσους μελετούν τη νεοελληνική ιστορία. Τουλάχιστον έχει καθολική εφαρμογή για τα γεγονότα του 20ου αιώνα.

    Αν πάμε 20 χρόνια πίσω από τα «επίμαχα» της Κατοχής και του Εμφυλίου θα συναντήσουμε την πιο κρίσιμη στιγμή της διαμόρφωσης της νεοελληνικήςη κοινωνίας, του κράτους και του έθνους. Δηλαδή θα συναντήσουμε το ’22, ως το σημαντικότερο σημείο μιας μεγάλης ιστορικής διεργασίας που άρχισε το 1908 (επικράτηση της ακροδεξιάς τάσης των Νεότουρκων) και περατώθηκε το 1923 (Συνθήκη Λωζάννης). Για τη στιγμή αυτή -που προετοίμασε και τον Εμφύλιο της δεκαετίας του ’40- υπάρχουν επίσης δύο ερμηνευτικές γραμμές ανταγωνιστικές και αλληλοαποκλειόμενες. Η πρώτη είναι η παραδοσιακή (Ιωάννης Μεταξάς+ΣΕΚΕ με τελική κωδικοποίηση Ζαχαριάδη) και η δεύτερη αυτή της λεγόμενης «προσφυγικής ιστοριογραφίας». Η πρώτη συνεχίζει να κυριαρχεί στο λόγο των ακροδεξιών (όπως εκφράστηκε στη συζήτηση για την αναψηλάφιση της Δίκης των Έξη), στο λόγο του ΚΚΕ αλλά και της Ανταρσύα. Η δεύτερη έχει επικρατήσει ολοκληρωτικά στο χώρο των προσφυγικών οργανώσεων (Πόντιοι, Μικρασιάτες, ανατολικο-Θρακιώτες). Υποδειγματικά παρουσιάστηκε αυτή η καλά κρυμμένη αντίθεση σε κείμενο του Αγτζίδη για τον κεμαλισμό και την νεοελληνική ιστοριογραφία: http://kars1918.wordpress.com/2009/06/09/9-6-2009/

    Μ-π

    Σχόλιο από Πόντος και Αριστερά | 25/01/2013

  4. Ο αρθογράφος χρησιμοποίησε τον A.D.Smith για να ορίσει την εθνότητα. Την έχει αναθεωρήσει ο ίδιος μετά από τις διαμάχες που είχε με τους νεωτεριστές.

    Ethnie είναι μια ονομαζόμενη ανθρώπινη κοινότητα που συνδέεται με μια πατρίδα, που διαθέτουν κοινούς μύθους του καταγωγής, κοινές αναμνήσεις, ένα ή περισσότερα στοιχεία κοινής κουλτούρας, και ένα μέτρο της αλληλεγγύης, τουλάχιστον μεταξύ της ελίτ».
    [Nationalism, 2010, σελ. 13]

    Έθνος(Nation) είναι μια ονομαζόμενη ανθρώπινη κοινότητα που κατοικεί σε μία αντιληπτή πατρίδα, έχοντας κοινούς μύθους και μια κοινή ιστορία, μια ξεχωριστή δημόσια κουλτούρα, και κοινή νομοθεσία και έθιμα για όλα τα μέλη.
    [Nationalism, 2010, σελ. 13]

    Όμως, στο πρόσφατο βιβλίο του (Nationalism, 2010, σελ 106) εξηγεί και αυτός την άποψή του για την γένεση του σύγχρονου Ελληνικού έθνους:

    «Μήπως οι Έλληνες εθνικιστές είχαν εντελώς άδικο όταν ισχυρίζονταν ότι το ελληνικό έθνος αναγόταν στη βυζαντινή αυτοκρατο­ρία ή ακόμα και στην αρχαία Ελλάδα και, αντιθέτως, είχαν δίκιο οι νεωτεριστές στον ισχυρισμό τους ότι το ελληνικό έθνος δημιουργήθηκε μό­λις στις αρχές του 19ου αιώνα με την έλευση της νεωτερικότητας;
    Εφόσον οι νεωτεριστές ορίζουν το έθνος με όρους συλλογικών πολιτικών δικαιω­μάτων, δημόσιας κουλτούρας και οριοθετημένης εδαφικής επικράτειας, τότε δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι η έννοια έθνος είναι αδιανόητη πριν από τη μοντέρνα εποχή.
    Αλλά όμως ένα πιέσουμε αυτά τα κριτήρια (sic:των νεωτεριστών), μπορoύμε να μιλάμε για Ελληνικό έθνος πριν την Ελληνική ήττα του 1922 από τους Τούρκους και την απόρροια ανταλλαγή πληθυσμού και σταθερότητας μέσα στα σύνορα;
    Οι νεωτεριστές μιλάνε πριν τον 20ο αιώνα.
    Εάν όμως ορίσουμε το έθνος, εμείς (sic: οι εθνο-συμβολιστές) με τους νέο-διαχρονιστές με όρους εθνικότητας(ethnicity), λαϊκής γλώσσας και θρη­σκευτικής κουλτούρας, τότε θα μπορούσε να υποστηριχτεί ότι το ελληνικό έθνος υπάρχει από τους ύστερους βυζαντινούς χρόνους, όπως και από την ορθόδοξη κοινότητα που ακολούθησε και η οποία διοικείτο από Έλληνες και από έναν ελληνόφωνο κλήρο.
    Επιπλέον, παρόλο που επήλθε σοβαρή ρήξη στη δημογραφική συνέ­χεια της Ελλάδας εξαιτίας των εισβολών των Αβάρων, των Σλάβων και των Αλβανών τον 6ο αιώνα, θα μπορούσε να υποστηριχτεί ακόμα και η ύπαρξη μιας έντονης πολιτισμικής συνάφειας με την αρχαία Ελλάδα, όπως φαίνεται από την αναβίωση της ελληνικής φιλοσοφίας στην ύστερη Βυζαντινή αυτοκρατορία.»

    Ο Νάσος Βαγενάς, σε μια μία ενδιαφέρουσα αντιπαράθεση με τον Αντώνη Λιάκο που είχε γίνει το 2005 στο «Βήμα της Κυριακής», με θέμα την εθνογένεση του σύγχρονου Ελληνικού Έθνους, γράφει μεταξύ άλλων:

    «Με το Ελληνικό έθνος ο Σβορώνος δεν επιχειρεί μια συνθετική αφήγηση της ελληνικής ιστορίας αλλά παρακολουθεί την πορεία της ελληνικότητας προσδιορίζοντας τα κύρια χαρακτηριστικά των διαφόρων σχηματισμών από τους οποίους πέρασε το ανθρώπινο σύνολο που ονομάζεται ελληνισμός έως ότου φτάσει στη διαμόρφωση μιας εθνικής ταυτότητας. Αν θέλαμε να εντάξουμε την προσέγγισή του στο πλαίσιο των ποικίλων προσεγγίσεων για το έθνος και τον εθνικισμό των τελευταίων πενήντα χρόνων – αρχεγονικές, παλαιικές, μοντερνιστικές, εθνοσυμβολικές, μεταμοντερνιστικές – θα λέγαμε ότι ο Σβορώνος προοικονομεί τις εθνοσυμβολικές. Απορρίπτοντας την ιδέα της φυλετικής σύστασης του έθνους και συσχετίζοντας τον κοινωνικοοικονομικό παράγοντα με την πολιτισμική παράδοση, ο Σβορώνος μάς δίνει μιαν άποψη για την πορεία του ελληνισμού πειστικότερη από εκείνη των κυρίαρχων σήμερα στη χώρα μας, στο πανεπιστημιακό επίπεδο, μοντερνιστικών και μεταμοντερνιστικών σχημάτων, μιαν άποψη που ενισχύεται από τις πρόσφατες μελέτες των εθνοσυμβολιστών (Perry Anderson, Α Zone of Engagement, 1992 Α. D. Smith, Nationalism, 2001), όπως και από πρόσφατες παρατηρήσεις της κοινωνικής ανθρωπολογίας και της εξελικτικής ψυχολογίας για τον σημαντικό ρόλο των πολιτισμικών στοιχείων και του αισθήματος στη διαμόρφωση της εθνικής συνείδησης. Αλλά και που βρίσκει μιαν απροσδόκητη (ακούσια βέβαια) συνηγορία από τις μεταμοντερνιστικές απόψεις για τη γλώσσα ως απόλυτο διαμορφωτή της πραγματικότητας. Διότι αν «δεν υπάρχει εκτός γλώσσας», όπως υποστηρίζουν οι απόψεις αυτές, αν τον κόσμο μου τον ορίζει η γλώσσα μου, και αφού δεν υπάρχει μία, παγκόσμια, γλώσσα αλλά πολλές και διαφορετικές, τότε η συνέχεια της ελληνικής γλώσσας, που είναι αδιαμφισβήτητη, θα πρέπει να συντηρεί εκείνο που ο Σβορώνος περιγράφει ως λανθάνουσα ελληνική συνέχεια.»

    Η δικιά μου άποψη είναι ότι το Ελληνικό έθνος στην σύγχρονη μορφή του γεννήθηκε κάπου στην ύστερη Βυζαντινή εποχή. Γεννήθηκε φυσικά υπό το βάρος της κατάρρευσης του πολυεθνικού μονοπολιτιστικού οικοδομήματος του Βυζαντίου και της αναγέννησης της αρχαίας Ελληνικής φιλοσοφίας στην ελίτ. Από εκεί και πέρα πέρασε πολλά ώστε να φτάσει στην τελική σημερινή μορφή του. Το 1830 γεννήθηκε το κράτος όπου συμπεριέλαβε μόνο ένα κομμάτι του Ελληνισμού της εποχής.

    Β Βιβλιογραφία και επιστημονικές μελέτες για την σύγχρονη Ελληνική Ταυτότητα και το σύγχρονο Ελληνικό Έθνος

    • Anthony D. Smith, «Nationalism», Polity, 2010.
    • John A. Armstrong, «Nations before Nationalism», University of North Carolina Press , 1982.
    • Απόστολος Βακαλόπουλος, «Αρχές και διαμόρφωση του νέου ελληνισμού», β’ έκδοση, 1974.
    • Απόστολος Βακαλόπουλος, «Καταγωγή και πνευματική συνέχεια του Ελληνικού Έθνους», 1968.
    • Apostolos Vakalopoulos, «Origins of the Greek nation: The Byzantine period, 1204-1461», Rutgers Byzantine series, 1970.
    • Apostolos Vakalopoulos, «Byzantium and Hellenism. Remarks on the racial origin and the intellectual continuity of the Greek Nation», Balkan Studies 9,1968, σελ 101-126.
    • Peter Charanis , «The formation of the Greek people», στο Vryonis S. (ed.), «The «Past» in medieval and modern Greek culture», Malibu 1978
    • Spyros Vryonis, «Recent scholarship on continuity and discontinuity
    of culture: Classical Greeks, Byzantines, Modern Greeks», στο Vryonis S. (ed.), «The «Past» in medieval and modern Greek culture», Malibu 1978, σελ 237-256.
    • Vryonis, «Greek Identity in the Middle Ages», στο «Etudes balkaniques. Cahiers Pierre Belon vol. 6 (1999) σελ. 19-36», 1999.
    • Γεράσιμος Σκλαβούνος, «Περί συνέχειας και ασυνέχειας των ελλήνων», Γόρδιος, 2008
    • Γιώργος Καραμπελιάς, «Το 1204 και η διαμόρφωση του νεώτερου ελληνισμού», Εναλλακτικές, 2007.
    • Συλλογικό, «Η Ελληνική ταυτότητα», Άρδην», τ. 14-15, Ιούνιος 1998.
    • Anthony Kaldellis, «Hellenism in Byzantium: The Transformations of Greek Identity and the Reception of the Classical Tradition», Cambridge, 2007.
    • Γιώργος Κοντογιώργης, «Οι νεώτερες προσεγγίσεις και η ελληνική ταυτότητα», 2010.
    • Γιώργος Κοντογιώργης, «Περί έθνους και ελληνικής συνέχειας», Ιανός 2010.
    • Γιώργος Κοντογιώργης, «Έθνος και «εκσυγχρονιστική» νεοτερικότητα», Εναλλακτικές, 2006.
    • Νίκος Σβορώνος, «Το Ελληνικό έθνος. Γένεση και διαμόρφωση του νέου Ελληνισμού», Πόλις, 2008.

    Στο ερώτημα ποιοί ιστορικοί θα γράψουν την Ιστορία μας, η τοποθέτηση της Λέφκοβιτς είναι πάντα διαχρονική:
    «Το καλύτερο επιχείρημα δεν είναι αυτό που μας αρέσει ή εκείνο που παρουσιάζεται με τον πειστικότερο τρόπο αλλά εκείνο που λαμβάνει υπ’ όψιν του όλα τα διαθέσιμα στοιχεία

    Σχόλιο από Makedonas Akritas | 28/01/2013

  5. Στο Αντίβαρο γίνεται μια πολύ ωραία συζήτηση σχετικά με την ελληνική συνέχεια, στην οποία συμμετέχει και ο συντάκτης του παραπάνω άρθρου (τα «φρέσκα» σχόλια βρίσκονται προς το τέλος, καθώς η συζήτηση είχε «παγώσει» για περίπου δύο χρόνια και «αναζωπυρώθηκε» τελευταία).

    http://www.antibaro.gr/article/3287

    Σχόλιο από Pertinax | 29/01/2013

  6. Γεια σου Περτίνακα!!
    Μου έλλειψαν τα debates μας.

    Σχόλιο από Makedonas Akritas | 29/01/2013

  7. Καλημέρα σὲ ὅλους! Μόλις ἐπέστρεψα ἀπὸ ὑπηρεσία ΑΥΔΜ, καὶ διάβασα τὸ παρακάτω ἄρθρο στὸ Ἀντίφωνο, μὲ καφεδάκι: http://www.antifono.gr/portal/Κατηγορίες/Θεολογία-Θρησκειολογία/Άρθρα/4169-τo-πρόβλημα-των-Θρησκευτικών-στα-σχολεία.html?joscclean=1#josc16498 Ἕνας συγκλονιστικὸς λόγος, ποὺ ἐπιβάλλεται νὰ τὸν μελετήσουν ξανὰ καὶ ξανά, ὅσοι πραγματικὰ ἐνδιαφέρονται νὰ κερδίσουν κάτι ἀπὸ αὐτὴ τὴν συζήτηση περὶ ταυτότητας. Δὲν ἀπομονώνω τὸ παρακάτω σημεῖο: Ἡ ἀποκαραδοκία τῶν ἐθνῶν καὶ ὁ τελικὸς σκοπὸς τῆς θείας βουλήσεως εἶναι: ἵνα πάντες ἓν ὦσι. ἀλλά, μέσα στὸ κείμενο, τὸ φωτίζω, διότι άποτελεῖ τὸν πυρήνα τῆς ὁμολογίας τοῦ Χριστιανισμοῦ. Κάποιοι γράφουν ἄρθρα μὲ τίτλο “Ἀποδομίστε τοὺς Ἀποδομητές!”, καὶ τελειώνουν κατὰ τὸν ἴδιο τρόπο τὶς συζητήσεις στὶς ῥαδιοφωνικὲς ἐκπομπές τους, σπέρνοντας τὸ μίσος καὶ διαχωρίζοντας τοὺς ἀνθρώπους. Ὅταν τοὺς παραθέτουμε τὰ λόγια τοῦ Ἀποστόλου, διὰ χειρὸς Γ. Ἀκροπολίτου, μᾶς κατηγοροῦν γιὰ “οἱκουμενιστὲς ἀνθέλληνες΄΄: “…κἀντεῦθεν ἵνα μὴ τοῖς ἐθνικοῖς τούτοις ὀνόμασι περιγράφωνται, τῇ πρεσβυτέρᾳ Ῥώμη ἑτέρα νέα ἀντῳκοδόμηται, ἵνα ἐξ οὕτω μεγίστων πόλεων κοινὸν ἐχουσῶν τοὔνομα Ῥωμαῖοι πάντες κατονομάζοιντο καὶ ὡς τὸ τῆς πίστεως κοινὸν οὕτως ἔχοιεν καὶ τὸ τῆς κλήσεως. καὶ ὡς ἐκ Χριστοῦ ταὐτὸ τὸ τιμιώτατον ἔλαχον ὄνομα, οὕτω καὶ τὸ ἐθνικὸν αὐτοῖς ἐπηγάγοντο. καὶ πάντα δὲ τὰ ἄλλα ὑπῆρχε τούτοις κοινά, ἀρχαὶ νόμοι λόγοι βουλαὶ δικαστήρια, αὐτὴ ἡ εὐσέβεια, οὐδὲν ὅτι μὴ κοινὸν Ῥωμαίοις τοῖς πα- λαιοτέροις καὶ νεωτέροις.΄΄ Ἀξίζει ἰδιαίτερης προσοχῆς ἡ ἐπιστολὴ αὐτὴ τοῦ Ἀκροπολίτου: ἀπευθύνεται σὲ Φράγκους (Contra Latinos), καὶ κυρήττει τὴν ὁμόνοια, τὴν ἀδελφοσύνη: ὅλοι εἴμαστε Χριστιανοί, ἀδέλφια βαπτισμένοι στὸ ὅνομα τοῦ Χριστοῦ. Μοῦ προκαλεῖ μεγάλη ἐντύπωση ἡ ἐμμονὴ πολλῶν ἀρθρογράφων, συμπεριλαμβανομένου τοῦ Κων. Χολέβα, νὰ ξεχωρίζουν τὸν (νεωτερικὸ) Ἕλληνα ὡς ἕναν τύπο ἀνθρώπου ποὺ ὅλοι θέλουνε νὰ τὸν καταστρέψουν. Μιὰ ῥητορικὴ ποὺ ὅσοι τὴν ἐνστερνίζονται καταλήγουν μόνοι κι ἔρμοι, νὰ τὰ βάζουν στὸ τέλος μὲ τὸν ἐαυτό τους, ἀφοῦ τὰ ἔχουν βάλει μὲ ὅλους τοὺς “ἄλλους”, τοὺς “διαφορετικοὺς΄΄, τοὺς “ξένους”…ἐγῶ προσωπικά, ποὺ ἔχω μιὰ πίστη ποὺ αὐξομειώνεται, δὲν ἀναπαύομαι ἀπὸ τὰ ἐθνικιστικὰ κείμενα, ἀλλὰ ἀπὸ τὰ κείμενα ἀγάπης τοῦ π. Βασιλείου. Τὸ γραπτὸ τοῦ Γέροντος Βασιλείου πρέπει νὰ διαδωθεῖ, νὰ διαβαστεῖ, νὰ βιωθεῖ.

    Σχόλιο από Kyriakos Papadopoulos | 03/02/2013


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: